Prawo jazdy B od 17 lat – co musisz wiedzieć?

Od 3 marca 2026 roku obowiązuje w Polsce nowelizacja przepisów, dzięki której prawo jazdy kategorii B mogą zdobyć również 17-latkowie. To duża zmiana, która daje młodym ludziom wcześniejszy dostęp do samodzielnej mobilności, ale wiąże się też z dodatkowymi warunkami i ograniczeniami, obowiązującymi aż do osiągnięcia pełnoletności. W tym artykule wyjaśniamy, kto może skorzystać z nowych przepisów, jak wygląda kurs i egzamin dla 17-latka oraz na czym polega obowiązkowa jazda z opiekunem.

Prawo jazdy kat. B od 17 lat – kto może je uzyskać?

Aby uzyskać prawo jazdy kategorii B dla 17 latków przede wszystkim należy posiadać pisemną zgodę rodzica lub opiekuna prawnego – to podstawowy warunek wprowadzony nowelizacją. Zgoda opiekuna prawnego wymagana jest już przy zakładaniu profilu kandydata na kierowcę (PKK) w urzędzie. Co ważne, kurs prawa jazdy można rozpocząć jeszcze wcześniej, bo aż 3 miesiące przed osiągnięciem wymaganego wieku – oznacza to, że do szkoły jazdy można zapisać się już w wieku 16 lat i 9 miesięcy, oczywiście również za zgodą rodziców. Dzięki temu młody kierowca może rozpocząć kurs prawa jazdy odpowiednio wcześniej i zdążyć zdać egzamin teoretyczny oraz praktyczny tuż po ukończeniu 17 roku życia.

Jak wygląda kurs i egzamin na prawo jazdy kat. B dla 17-latka?

Kurs i egzamin na prawo jazdy kat. B dla 17-latka wygląda dokładnie tak samo, jak kurs kategorii B osoby pełnoletniej – zmienia się wyłącznie dolna granica wieku, a nie program szkolenia kierowców. Obowiązuje ten sam wymiar godzin (minimum 30 godzin zajęć teoretycznych i 30 godzin zajęć praktycznych), ten sam zakres materiału oraz identyczny egzamin państwowy w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego – zarówno część teoretyczna, jak i praktyczna są takie same jak dla starszych kursantów. Jedyna dodatkowa formalność to wspomniana zgoda rodzica lub opiekuna prawnego, którą trzeba przedstawić już na etapie zakładania PKK. Po zdaniu obu egzaminów 17-latek otrzymuje prawo jazdy na takich samych zasadach jak dorosły kierowca – z tą różnicą, że przez pewien czas będzie musiał jeździć w szczególny sposób, opisany w kolejnym akapicie.

Jazda z opiekunem po uzyskaniu prawa jazdy – jakie są zasady?

Po uzyskaniu prawa jazdy 17-latek może prowadzić samochód wyłącznie w towarzystwie opiekuna – doświadczonego kierowcy siedzącego na przednim siedzeniu pasażera – przez 6 miesięcy od dnia uzyskania prawa jazdy, jednak nie dłużej niż do ukończenia 18 lat. Opiekunem może zostać osoba, która ukończyła 25 lat, posiada prawo jazdy kategorii B nieprzerwanie od co najmniej 5 lat i nie jest objęta zakazem prowadzenia pojazdów. Jazda bez wymaganego opiekuna traktowana jest jak kierowanie pojazdem poza zakresem posiadanego uprawnienia, czyli w praktyce jazda bez uprawnień – grozi za to kara aresztu, ograniczenia wolności albo grzywna w wysokości co najmniej 1500 zł, a sąd obligatoryjnie orzeka dodatkowo zakaz prowadzenia pojazdów na okres od 6 miesięcy do 3 lat. Warto wiedzieć, że podczas kontroli drogowej funkcjonariusz sprawdza trzeźwość nie tylko młodego kierowcy, ale i towarzyszącego mu opiekuna – jest on bowiem współodpowiedzialny za bezpieczeństwo jazdy i ma realnie nadzorować przebieg podróży.

Jakie ograniczenia obowiązują kierowcę przed ukończeniem 18 lat?

Kierowcę, który zdobył prawo jazdy w wieku 17 lat, obowiązuje – poza jazdą z opiekunem – także wydłużony okres próbny, trwający do trzech lat – ale nie dłużej, niż do ukończenia 20 roku życia. To istotna różnica względem standardowego okresu próbnego dla osób pełnoletnich, wynoszącego 2 lata. W czasie okresu próbnego obowiązuje zerowy limit alkoholu we krwi oraz limit 12 punktów karnych – po ich przekroczeniu należy odbyć dodatkowe płatne szkolenie. Co więcej, 17 latek nie może też pracować jako kierowca taksówki, a także wozić osób niepełnoletnich bez opiekuna – do ukończenia 18 roku życia. Warto też pamiętać, że prawo jazdy zdobyte w wieku 17 lat jest w pełni ważne na terytorium Polski, natomiast nie uprawnia ono do jazdy poza granicami kraju.